W niedzielę 1 marca 2026 r. w Hrubieszowie odbyły się uroczyste obchody Narodowego Dnia Pamięci „Żołnierzy Wyklętych”, w których uczestniczyła także delegacja młodzieży I LO im. ks. Stanisława Staszica wraz z opiekunem.
O godz. 9.00 odprawiono uroczystą mszę świętą w intencji Ojczyzny i wszystkich poległych w jej obronie (z udziałem pocztów sztandarowych) w Sanktuarium Matki Bożej Sokalskiej w Hrubieszowie. Po mszy, o godz. 10.00, dalsza część uroczystości przebiegała już na placu przy Pomniku Żołnierza Polskiego Państwa Podziemnego Ziemi Hrubieszowskiej 1939–1945.
1 marca obchodzony jest w Polsce Narodowy Dzień Pamięci „Żołnierzy Wyklętych”, ustanowiony w 2011 roku przez Sejm RP. Święto upamiętnia członków powojennego podziemia niepodległościowego, którzy po 1945 roku sprzeciwiali się narzuconej Polsce władzy komunistycznej. Data ta nawiązuje do wydarzeń z 1 marca 1951 roku, kiedy w więzieniu mokotowskim w Warszawie stracono przywódców IV Zarządu Zrzeszenia Wolność i Niezawisłość. „Żołnierze Wyklęci” to określenie odnoszące się do żołnierzy Armii Krajowej i innych formacji niepodległościowych, którzy po zakończeniu II wojny światowej nie złożyli broni. Byli oni represjonowani, więzieni, torturowani i skazywani na śmierć przez władze komunistyczne. Ich działalność była przemilczana lub przedstawiana w negatywnym świetle. Dopiero po 1989 roku rozpoczęto przywracanie pamięci o ich walce i losach. Obecnie 1 marca jest dniem refleksji nad ich poświęceniem oraz trudną historią powojennej Polski.
W hrubieszowskich obchodach I LO im. ks. Stanisława Staszica reprezentował poczet sztandarowy w składzie: Karolina Jasińska (III B), Oliwia Mączka (III A), Piotr Koroński (III A), pod opieką p. Joanny Pudłowskiej. Szkoła o ponad 100-letniej historii dba o przekazywanie uczniom wartości patriotycznych nie tylko w kontekście ogólnonarodowym, ale także tym lokalnym, dotyczącym miejsc, w których młodzież wzrasta i dojrzewa na co dzień. Członkini pocztu, Karolina Jasińska jest prawnuczką jednej z ofiar totalitaryzmu, Józefa Jasińskiego. 26 lutego 2026 r. wraz z rodziną wzięła udział w uroczystości w Pałacu Prezydenckim, w czasie której członkowie rodzin ofiar totalitaryzmów odebrali z rąk Prezydenta RP Karola Nawrockiego dokumenty potwierdzające tożsamość ich bliskich. Zapewne w wielu rodzinach naszych uczniów kultywuje się pamięć o cichych bohaterach trudnej polskiej historii. Nasze babcie, prababcie, dziadkowie i pradziadkowie to niejednokrotnie ludzie ogromnej odwagi, o czym musimy stale pamiętać, również dzięki takim świętom jak dzisiejsze.
